अमेरिका-अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले भारतमाथि लगाइएको ५० प्रतिशत आयात शुल्क घटाएर १८ प्रतिशतमा झार्ने निर्णय गरेका छन्। भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीसँग भएको टेलिफोन वार्तापछि यो सहमति भएको हो।
यस सम्झौताअनुसार भारतले रूसी तेलको खरिद घटाउँदै अमेरिका तथा सम्भावित रूपमा भेनेजुएलाबाट तेल खरिद गर्नेछ। साथै भारतले आगामी वर्षहरूमा ५०० अर्ब अमेरिकी डलरभन्दा बढीको अमेरिकी ऊर्जा, प्रविधि, कृषि तथा अन्य उत्पादन खरिद गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ।
ट्रम्पले सामाजिक सञ्जालमार्फत ‘प्रधानमन्त्री मोदीसँगको मित्रता र सम्मानस्वरूप’ शुल्क घटाइएको बताएका छन्। यसअघि रूसबाट तेल खरिद गरेको आरोपमा अमेरिकाले भारतमाथि थप २५ प्रतिशत दण्डात्मक कर लगाएको थियो, जुन अब फिर्ता लिइने बताइएको छ।
प्रधानमन्त्री मोदीले पनि सामाजिक सञ्जालमा प्रतिक्रिया दिँदै ‘मेड इन इन्डिया’ उत्पादनमा १८ प्रतिशत कर लाग्ने निर्णयलाई स्वागत गर्दै अमेरिकी राष्ट्रपतिलाई धन्यवाद दिएका छन्।
विशेषज्ञहरूका अनुसार यो पूर्ण व्यापार सम्झौता भन्दा पनि तत्कालका लागि शुल्क घटाउने सहमति हो। यद्यपि, यसले भारत–अमेरिका सम्बन्धमा देखिएको व्यापारिक तनाव कम गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने विश्वास गरिएको छ।
भारत विश्वको तेस्रो ठूलो तेल आयातकर्ता हो र आफ्नो कुल तेल आवश्यकताको करिब ९० प्रतिशत आयातमा निर्भर छ। पछिल्लो समय भारतले रूसबाट तेल खरिद क्रमशः घटाउँदै आएको छ।
यस सम्झौताले भारतीय बजारमा देखिएको गिरावट कम गर्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ। साथै हालै भारत र युरोपेली संघबीच भएको स्वतन्त्र व्यापार सम्झौताले पनि भारतको व्यापार विविधीकरणलाई थप गति दिने देखिन्छ।
